
Licentiebeheer
SaaS-licentiemeting registreren: gebruik, factuur en btw per klant
SaaS-licentiemeting registreert per klant en periode hoeveel van de dienst is gebruikt.
SaaS-licentiemeting: named user, concurrent en verbruik registreren
SaaS-licentiemeting registreert per klant en periode hoeveel van de dienst is gebruikt. Onderscheid named user (met naam geregistreerde gebruiker), concurrent (gelijktijdig actief gebruik) en verbruik (afgenomen eenheden). Leg per klant de meetmethode, de contractuele facturatie-eenheid en de gebruiksperiode vast, plus de factuurregel en de btw-gegevens.
Een meetpijplijn bestaat uit meting-events, aggregatie per klantidentiteit, deduplicatie en persistente opslag in een tijdreeksdatabase. De uitkomst daarvan is de technische bron voor factuurbedragen en toegangscontrole. Onderzoek wijst uit dat 67% van de ondernemingen geen toereikend systeem heeft om softwarelicenties te beheren.
In Snow Atlas heten meeteenheden metrics, met onder meer Users, Devices, Concurrent users, Concurrent devices, CAL (Client Access License) en PVU. Het systeem legt serienummers of license keys vast, kan een minimum aantal licenties per computer en een geschatte kostenpost per licentie registreren en bepaalt de primary user op basis van sign-in information.
De Belastingdienst rekent digitale diensten tot elektronische diensten: via internet of een digitaal netwerk geleverd, grotendeels geautomatiseerd en niet zonder informatietechnologie. Daaronder vallen onlinegegevensopslag en toegang tot of downloaden van software. Koppel daarom de klant, de periode, de meetbron, de gemeten eenheid, de factuurregel en de btw-classificatie in dezelfde administratie.
Plaats van de digitale dienst vastleggen in het klantrecord
Digitale diensten aan particulieren zijn in beginsel belast in het land waar de klant woont. De Belastingdienst verstaat onder een particulier een klant zonder btw-identificatienummer.
Voor bepaalde digitale diensten bepaalt u de plaats van dienst volgens vaste richtlijnen. Bij levering op een bepaalde locatie, zoals een wifihotspot, telefooncel, internetcafé, restaurant of hotellobby, geldt de fysieke locatie. Is een decoder of viewing card vereist, dan geldt de plek waar de decoder is of waar de viewing card naartoe is gestuurd.
Volgt u die richtlijnen, dan hoeft u geen andere informatie bij de klant op te vragen. Wilt u de woonplaats zelf bepalen, dan hebt u 3 niet-tegenstrijdige bewijsmiddelen nodig, zoals het factuuradres, bankgegevens of het IP-adres. Voor andere digitale diensten zijn 2 niet-tegenstrijdige zakelijke bewijsmiddelen nodig; bij een omzet digitale diensten van niet hoger dan € 100.000 in het lopende of voorafgaande kalenderjaar volstaat 1 bewijs.
Boven de EU-drempel van € 10.000 per kalenderjaar rekent u bij digitale diensten aan particulieren in andere EU-landen het btw-tarief van het land van de klant. Die drempel is de som van grensoverschrijdende digitale diensten en afstandsverkopen van goederen, berekend over het lopende en het voorgaande kalenderjaar. U draagt die btw af via de OSS-aangifte (Unieregeling) bij de Nederlandse Belastingdienst, per kwartaal.
Leg bij elk bewijsstuk vast bij welke klant en welke periode het hoort en welke route voor de plaatsbepaling is gevolgd. Bewaar het bewijs bij de klantgegevens, maar houd het onderscheiden van de meetgegevens: het toont de plaats van de dienst aan, niet het licentiegebruik. Koppel het aan dezelfde klantrecord als de gebruiksregistratie.
Btw-id controleren en koppelen aan het klantrecord
Doe je zaken met ondernemers, controleer dan of zij een geldig btw-identificatienummer (btw-id) hebben via het EU-systeem van de Europese Commissie, VIES. Daar controleert u de btw-id's van ondernemers in Nederland en andere EU-landen, en ook de naam- en adresgegevens van uw klant.
Is het nummer niet geldig of wijken de naam- en adresgegevens af, neem dan contact op met de klant voor de juiste gegevens. Het systeem is hoofdlettergevoelig en het controleren van naam- en adresgegevens van klanten in Duitsland is er niet mogelijk; het btw-id zelf kunt u er wel controleren.
De controle is van belang om zeker te weten dat uw klant ondernemer is, bijvoorbeeld als u de btw naar de klant verlegt. Blijkt achteraf dat de klant geen ondernemer is, dan kunt u een naheffingsaanslag en een boete krijgen en moet u alsnog btw betalen over de diensten die u zonder btw hebt geleverd.
Leg het btw-id, de uitkomst van de controle en de datum vast in het klantrecord dat u ook voor de licentiegebruiksregistratie gebruikt. Maak van iedere controle een afzonderlijke registratie en verwijs daarin naar het klantrecord en de gebruiksperiode. Controleer bij gewijzigde klantgegevens opnieuw en bewaar de nieuwe uitkomst naast de eerdere.
Levert u diensten aan ondernemers in andere EU-landen, dan doet u naast de btw-aangifte ook de opgaaf ICP en vult u daarin alle intracommunautaire diensten in. Intracommunautaire diensten geeft u aan in het tijdvak waarin u de dienst hebt geleverd. Het totaal van de opgaaf ICP moet gelijk zijn aan het bedrag in rubriek 3b van de btw-aangifte.
Btw- en factuurgegevens koppelen aan licentiemeting
Neem het toegepaste btw-tarief of de vrijstelling op per klant en periode. In Nederland geldt een standaardtarief van 21% en een verlaagd tarief van 9,0% voor specifieke categorieën. Online cursussen, e-learningplatforms en educatieve inhoud kunnen onder voorwaarden vrijgesteld zijn.
Bij leveringen aan particulieren in andere EU-landen rekent u het btw-tarief van het land van de klant: btw op basis van bestemming. Via de OSS-aangifte (Unieregeling) geeft u die buitenlandse btw per kwartaal aan bij de Nederlandse Belastingdienst. Bewaar de gegevens die aan de OSS-aangifte ten grondslag liggen tot 10 jaar.
Voor zakelijke klanten in andere EU-landen verlegt u bij diensten de btw vaak naar de klant, mits u zeker weet dat de klant ondernemer is. Dat maakt het valideren en bewaren van het btw-id onderdeel van de factuur- en registratieketen. Koppel de uitkomst van die controle aan de klant en de periode waarop de factuur betrekking heeft.
Vergelijk vóór facturatie de vastgelegde meetuitkomst met de eenheden op de factuurregel. Controleer daarnaast of het btw-tarief of de vrijstelling bij de klant en de factuurperiode is geregistreerd. Leg afwijkingen vast, zodat meetgegevens en financiële verwerking samen te controleren zijn.
Gebruiksafwijkingen opsporen en herstellen
Omzetherstel is het geheel van stappen om misgelopen of risicovolle inkomsten alsnog te innen, zoals het oplossen van mislukte betalingen, klantverloop of inefficiënte facturatiemethoden. Volgens MGI Research loopt 42% van de ondernemingen omzet mis door zaken die voorkomen hadden kunnen worden. Bij audits leidt 56% tot extra kosten voor onderlicentiëring, soms meer dan $1 miljoen.
Koppel iedere meetuitkomst aan een klant, periode en factuurregel. Voor named user verwijst u naar de geregistreerde gebruikers, voor concurrent naar de meetmomenten en de berekening, en voor verbruik naar de logregels en opgetelde eenheden. Zonder die koppelingen is niet te herleiden of de facturatie overeenkomt met het geregistreerde gebruik.
Onderzoek een verschil door eerst de meetgegevens en de gebruikte bron te controleren. Vergelijk daarna de meetdefinitie met de contractuele facturatie-eenheid en controleer of de berekende hoeveelheid goed op de factuurregel is overgenomen. Registreer de oorzaak en de opvolging bij de betreffende klant en periode.
Gebruik bij verbruik meeteenheden als API-aanroepen, datavolume in GB's en plaatsen/hosts. Tel gebeurtenissen binnen dezelfde eenheid op en houd verschillende eenheden gescheiden. Vergelijk het totaal met de contractueel inbegrepen hoeveelheid en factureer overgebruik alleen volgens de contractafspraak.
Vergelijk per periode de gemeten eenheden met de gefactureerde eenheden. Elke afwijking is aanleiding om de brongegevens, de contractuele meetdefinitie en de factuurregel na te lopen. Leg de uitkomst van die controle vast, ook wanneer de facturatie na controle juist blijkt.
Start omzetherstel zodra de controle een niet-verklaard verschil tussen gebruik en facturatie oplevert. Controleer of het verschil door een meetfout, een ontbrekende koppeling of een niet-gefactureerde hoeveelheid komt en leg de vervolgstap vast. Gebruik bij concurrent-gebruik de opgeslagen meetmomenten en de afgesproken keuze voor piek of gemiddelde, en vermeld wie de opvolging uitvoert en wanneer de registratie is bijgewerkt.
Klantrecord en periodeoverzicht voor licentiemeting
Neem in het klantrecord de klantidentiteit, de contractuele facturatie-eenheid en de gekozen meetmethode op. Voeg het btw-id en de uitkomst en datum van de EU-controle toe, plus het bewijs voor de plaats van dienst en het toegepaste btw-tarief of de vrijstelling. Bewaar verwijzingen naar de relevante contractafspraak, meetbron en factuurregels.
Registreer bij named user per periode de gebruikers-ID's en hun status. Leg vast uit welk gebruikersregister of welke SSO-gegevens de lijst afkomstig is en hoe wijzigingen in toegang zijn verwerkt. Snow Atlas bepaalt de primary user op basis van sign-in information; bewaar de lijst of een controleerbare verwijzing ernaar bij het periodeoverzicht.
Registreer bij concurrent-gebruik de actieve stand per meetmoment en de berekening van de facturatie-eenheid. Noteer of de contractuele basis de piek of het gemiddelde is en bewaar de meetreeks waarmee die uitkomst is bepaald. Snow Atlas kent de metrics Concurrent users en Concurrent devices; zo is de factuurhoeveelheid terug te rekenen.
Registreer bij verbruik de afgesproken eenheid, de bronlog en het totaal per periode. Veelgebruikte eenheden zijn API-aanroepen, datavolume in GB's en plaatsen/hosts. Tel gebeurtenissen binnen dezelfde eenheid op, houd eenheden gescheiden en vergelijk het totaal met de contractueel inbegrepen hoeveelheid en factureer overgebruik alleen volgens de contractafspraak.
Leg de btw-route en de gebruikte bewijsmiddelen bij de klant vast. Voor afwijking van de vaste richtlijnen noemt de Belastingdienst 3 niet-tegenstrijdige bewijsmiddelen; voor andere digitale diensten zijn 2 niet-tegenstrijdige zakelijke bewijsmiddelen nodig. Bij een omzet digitale diensten van niet hoger dan € 100.000 in het lopende of voorafgaande kalenderjaar volstaat 1 bewijs.
Noteer bij B2C-leveringen in andere EU-landen of de omzet boven de EU-drempel van € 10.000 uitkomt, welk tarief van het land van de klant is toegepast en in welke OSS-aangifte de btw is opgenomen. Voor diensten aan ondernemers in andere EU-landen verwijst u naar de opgaaf ICP en naar rubriek 3b van de btw-aangifte.
Zet per periode de gemeten en gefactureerde eenheden naast elkaar. Noteer de meetbron, de meetuitkomst, de factuurregel en de facturatie- en betaalstatus. Leg een verschil als open controlepunt vast en voeg de oorzaak en opvolging toe wanneer het is onderzocht.
Een volledig klantrecord bevat dus klant-ID, contractuele meetdefinitie, methode, periode, meetbron, ruwe meetgegevens, berekende eenheden, inbegrepen hoeveelheid en eventuele overage-afspraak. Voeg de koppeling naar factuurregel en betaalstatus toe, plus btw-id, controledatum, btw-gegevens en bewijs voor de plaats van dienst. Bewaar voor concurrent ook de meetreeks en de piek- of gemiddeldeberekening.



